Bồi thường giải phóng mặt bằng không chỉ tiền là đủ

E-mail | Bản in | Lưu xem sau

Một nhược điểm lớn của cơ chế bồi thường giải phóng mặt bằng hiện nay là chỉ dùng một giải pháp chuyển đổi thiệt hại sang tiền.

Trong khi có nhiều giải pháp khác không phải chi phí nhiều mà người dân vẫn thấy thỏa mãn về lợi ích...

Chưa thể nói là phù hợp theo giá thị trường

Ông Phùng Văn Nghệ - Quyền Cục trưởng Cục quản lý đất đai (Bộ TN&MT) cho biết, trước đây, việc thu hồi đất chỉđược thực hiện theo một phương thức mang tính bắt buộc. Cơ chế, thủ tục, giá cảđền bù, tái định cưđược thực hiện theo các quy định có sẵn.

Nhưng gần đây, các cơ quan quản lý đã có nhiều nỗ lực để tháo gỡ những vướng mắc theo hướng ngày càng uyển chuyển hơn, trong đóđã có thêm cơ chế “tự nguyện” đối với những dự án kinh doanh.

Các nhà đầu tưđược phép thương thảo với dân về giá đền bù và những lợi ích liên quan. Các dự án mà nhà nước thu hồi thì giá đền bù cũng được tính “phù hợp theo giá thị trường”, sau mỗi năm các địa phương lại cập nhật lại khung giá đất.

Nói là phù hợp theo giá thị trường nhưng theo GS. Đặng Hùng Võ, giá cảđền bù hiện nay chủ yếu vẫn dựa theo khung giá đất do UBND các địa phương quy định. Trong khi đó, mức giá này thường thấp hơn nhiều so với giá thị trường. Mức giá cao nhất mà người bị thu hồi đất được trả chỉ bằng khoảng 70 - 80% giá thực tế.

Chính ông Nghệ cũng thừa nhận, ngay bản thân cơ chế “tự nguyện” mới áp dụng đã rắc rối. Thực tế một dự án thường có nhiều chủđầu tư, bên cạnh đó một số người dân lại không muốn thương thảo, đặt ra các điều kiện quá cao. Vì vậy, các nhà đầu tư lại muốn chuyển sang cơ chế “bắt buộc”.

Việt Nam cũng như các nước đang phát triển, các hình thức chuyển đổi đất chủ yếu là chuyển từđất nông nghiệp sang phi nông nghiệp để phát triển đô thị. Nếu tính đúng, tính đủ thì mức chi phí đền bù đất đai chiếm tỷ lệ quá lớn trong kinh phí đầu tư song vẫn không thỏa mãn được nguyện vọng của người dân vì giá đất để tính bồi thường vẫn thấp hơn giá thị trường.

Chia sẻ lợi ích

Vấn đề chủ yếu của các đô thị Việt Nam hiện nay là chỉnh trang lại các khu phố nghèo, xây dựng lại các khu chung cư cũ nát, nâng cấp hạ tầng đô thị, trong đóđáng chú ý là các dự án xây dựng lại các khu chung cư cũ nát khá hấp dẫn đối với các nhà đầu tư.

Tuy nhiên hiện chưa tìm được sựđồng thuận của các cư dân sinh sống tại đó vì vấn đề lợi ích sau khi hoàn thành dự án chưa được làm rõ. Việc chỉnh trang lại các khu phố nghèo, nâng cấp hạ tầng đô thị cũng gặp nhiều vướng mắc trong việc giải phóng đền bù...

Trước tình hình trên, Ngân hàng Thế giới (WB) đãđề nghị áp dụng cơ chế thị trường trong việc chuyển đổi, phân phối đất nhằm đảm bảo nguyên tắc chia sẻ lợi ích giữa các bên.

Theo bản báo cáo kiến nghị chính sách “Vềđổi mới chính sách đất đai liên quan đến cơ chế chuyển đổi cơ chếđất đai không tự nguyện ở Việt Nam” của WB mới công bố, nguyên tắc chia sẻ lợi ích được phân ra thành hai phần: chia sẻ lợi ích bằng tiền và chia sẻ lợi ích không bằng tiền.

Trong đó, về lợi ích bằng tiền không chỉ có khoản đền bù tức thì mà còn có những khoản lợi tức lâu dài gắn với sự hoạt động của dự án. Những lợi ích không bằng tiền có thể là trả lại và phát triển đời sống của cư dân địa phương thông qua việc tạo việc làm trong khu vực, phát triển hạ tầng, các dịch vụ công cộng...

Theo nhận định của WB, ở Việt Nam, pháp luật và chính sách hiện nay mới tập trung vào việc bồi thường và tái định cưđược tính thành tiền nên đã phát sinh khá nhiều khiếu kiện trên thực tế. Đó chính là vì việc chia sẻ lợi ích bằng tiền và lợi ích không tính bằng tiền chưa được xem xét.

“Trước áp lực ngày càng nhiều dự án gây tác động lớn về mặt xã hội và môi trường tới con người trên phạm vi rộng ở Việt Nam thì việc áp dụng đầy đủ cơ chế chia sẻ lợi ích trong chuyển đổi đất đai cần được sớm nghiên cứu, thử nghiệm và triển khai vào thực tế” - GS Đặng Hùng Võ nói.

(Theo Lan Hương - Dân trí)

Các tin mới hơn:

• “Phát sốt” nhà đất tại Hà Nội
  Một lý do quan trọng khiến thị trường nhà đất Hà Nội “phát sốt” là có thông tin UBND TP Hà Nội sẽ chính thức cho phép 240 dự án tại Hà Tây (cũ) tiếp tục được triển khai.
   (05/07/2009)
• Hợp nhất sổ đỏ, sổ hồng từ 1/8
  Tên loại giấy mới này là “Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất”.
   (04/07/2009)
• Khởi công 2 dự án nhà ở xã hội tại Bắc Ninh
  Công trình nhà ở cho sinh viên - công trình đầu tiên trong Chương trình nhà ở xã hội của tỉnh Bắc Ninh đã được khởi công xây dựng ngày 3/7 tại khu đô thị Hòa Long-Kinh Bắc.
   (04/07/2009)
• Bất động sản đứt đà tăng giá!
  Trong nửa đầu tháng 6.2009, trên thị trường bất động sản TPHCM ngoại trừ phân khúc căn hộ chung cư trung và cao cấp tương đối bình lặng, phần còn lại đều tăng giá mạnh. Cuối tháng 6 đầu tháng 7, đà tăng giá đã chấm dứt.
   (03/07/2009)
• Hà Nội sẽ có thêm khu đô thị mới ở trung tâm
  Sở Quy hoạch và Kiến trúc Hà Nội vừa công bố và bàn giao Quy hoạch chi tiết xây dựng 1/500 Khu chức năng đô thị tại số 74 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, diện tích 17ha vào chiều 1/7.
   (02/07/2009)

Các tin đã đưa:

• Phải dùng thuế để kiểm soát bất động sản
  Nhận định về dấu hiệu nóng trở lại của thị trường bất động sản, những ý kiến lạc quan cho rằng do nhu cầu của người dân về nhà ở còn lớn.
   (26/06/2009)
• Giá đất tăng từng ngày
  Những ngày qua, khi giới thiệu đất nền dự án tại một số khu vực ở TP.HCM cho khách hàng, nhân viên bán hàng các công ty luôn kèm theo lời dặn: “Nhưng đó là giá hôm nay , còn khi thực sự mua tôi không dám chắc chắn vẫn còn giá này”.
   (25/06/2009)
• Phương thức kinh doanh mới cho bất động sản du lịch
  Một phương thức đỡ tốn tiền hơn mua căn hộ hoặc biệt thự nghỉ dưỡng là mua thẻ Sở hữu kỳ nghỉ, hay còn gọi là timeshare hoặc vacation ownership.
   (23/06/2009)
• Gộp sổ đỏ, sổ hồng thành một
  Ngày 19/6, Quốc hội đã thông qua các luật liên quan đến đầu tư xây dựng cơ bản, theo đó sẽ gộp sổ đỏ, sổ hồng thành một giấy.
   (21/06/2009)
• Văn phòng hạng A cho thuê giảm giá
  Theo CBRE, giá thuê phòng cao ốc hạng A trong 6 tháng đầu năm 2009 giảm từ 30 - 50%. Tiền thuê gần như chạm đáy, trở lại mức giá của năm 2006 trong khoảng 20% ở một số cao ốc. Diện tích văn phòng trống ở khu vực trung tâm TP vào khoảng 15% và đang tăng.
   (20/06/2009)